Katılımcı Geri Bildirimini Programa Yansıtmak
Katılımcı geri bildirimi toplandığında iş bitmez; asıl aşama o verinin bir sonraki programın kararlarına dönüşmesidir. Bu rehber gruplama, önceliklendirme ve karar kaydı yöntemini adım adım kuruyor.

Katılımcı geri bildirimi pek çok kurumda düzenli olarak toplanır. Formlar doldurulur, sonuçlar bir dosyaya aktarılır ve rapora eklenir. Sonraki program hazırlanırken ise o dosya çoğu zaman yeniden açılmaz.
Toplanan verinin karara dönüşmesi kendiliğinden olmaz. Arada bir çalışma gerekir: yorumların gruplanması, hangi başlığın önce ele alınacağının belirlenmesi ve alınan kararın yazıya geçirilmesi.
Aşağıdaki rehber bu ara çalışmayı adım adım kuruyor. Verinin nasıl birleştirildiğini, hangi ölçütlerle önceliklendirildiğini ve kararın nasıl kayda geçtiğini gösteriyor. Sonunda bir gruplama tablosu ve bir kontrol listesi bırakıyor.
Toplanmış ama okunmamış bir geri bildirim, hiç sorulmamış bir sorudan daha fazlasını sağlamaz.
Katılımcı Geri Bildirimi Ne Zaman Karara Dönüşür?
Veri, bir karar penceresinin içinde değerlendirildiğinde işe yarar. Sonraki programın planlaması başladıktan sonra okunan bir dosya, çoğu kararın alınmış olduğu bir aşamaya denk gelir.
Bu nedenle değerlendirme tarihi, veri toplanırken belirlenir. Tarihin takvimde görünmesi, çalışmanın gündemde kalmasını sağlar.
Değerlendirme uzun sürmesi gereken bir iş değildir. Kısa bir oturum, gruplama ve önceliklendirme için çoğu zaman yeterlidir. Önemli olan, oturumun sonunda yazılı bir karar listesi çıkmasıdır. Liste çıkmadan kapanan bir oturum, konuyu bir sonraki gündeme erteler.
Oturuma Kim Katılır?
Etkinliği yürüten ekip ile programı talep eden birim bu oturumda birlikte bulunur. İki taraf farklı başlıkları fark eder.
Salon tarafında görev almış bir kişinin de katılması yararlıdır. Gözlemler, anket sonuçlarının nedenini çoğu zaman açıklar. Bu nedenle gözlem notları oturuma yazılı olarak getirilir.
- Değerlendirme tarihinin veri toplanırken belirlenmesi
- Tarihin sonraki programın planlamasından önce olması
- Oturuma etkinlik ekibi ve talep eden birimin katılması
- Salon gözlemlerinin oturuma getirilmesi
- Oturumun yazılı bir karar listesiyle bitmesi
Verinin Tek Dosyada Birleştirilmesi
Geri bildirim birden fazla kaynaktan gelir. Anket yanıtları, salonda tutulan notlar, sözlü aktarımlar ve iç kanallarda paylaşılan yorumlar bunların başında gelir. Her kaynağın ayrı yerde durması, bütünü görmeyi zorlaştırır.
Birleştirme işlemi basit bir tabloyla yapılabilir. Her satıra bir görüş, yanına kaynağı ve ilgili olduğu başlık yazılır. Bu tablo, sonraki bütün adımların zeminini oluşturur. Tablonun düzeninin her dönemde aynı kalması da karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Sözlü olarak iletilen görüşlerin de tabloya yazılması gerekir. Yazılmayan bir görüş, aktaran kişinin hatırlamasına bağlı kalır. Tablonun etkinlik dosyasında saklanması ise sonraki dönemlerde de okunabilmesini sağlar.
Çevrim İçi ve Salon Katılımı Ayrılır mı?
İki katılım biçiminin ayrı tutulması, salon ve bağlantı koşullarına dair görüşlerin karışmasını önler. Tabloda tek bir sütun bu ayrımı sağlar.
Ayrım yapılmadığında, bağlantıya dair bir görüş salon koşulu gibi okunabilir. Bu da kararın ilgisiz bir alana yönelmesine yol açar.
- Anket yanıtlarının tabloya aktarılması
- Salon notlarının aynı tabloya eklenmesi
- Sözlü iletilen görüşlerin yazıya geçirilmesi
- İç kanallardaki yorumların derlenmesi
- Her satıra kaynak bilgisinin yazılması
- Katılım biçiminin ayrı bir sütunda tutulması
Gruplama: Yorumları Başlıklara Ayırmak
Gruplama, benzer görüşlerin tek bir başlık altında toplanmasıdır. Bu işlem, dağınık yorumları sayılabilir eğilimlere dönüştürür. Başlıkların önceden değil, gelen veriye bakılarak oluşturulması tercih edilir.
Çoğu programda dört ya da beş başlık yeterli olur. İçerik, akış, salon koşulları ve iletişim bu başlıkların başında gelir. Başlık sayısının artması, eğilimleri yeniden dağıtır. Az sayıda başlık ise hangi alanda yoğunlaşma olduğunu net gösterir.
Bir görüşün birden fazla başlığa girmesi mümkündür. Bu durumda görüş her iki başlıkta da işaretlenir. Böylece hiçbir başlık eksik kalmaz. İşaretlemenin tek bir kişi tarafından yapılması, başlıklar arası tutarlılığı korur.
Başlıklar Nasıl Adlandırılır?
Başlık adlarının kararın verileceği alanı göstermesi beklenir. Salon koşulları gibi bir ad, doğrudan bir karar alanına işaret eder.
Genel adlandırmalar ise karar aşamasında yeniden ayrıştırma gerektirir. Bu nedenle başlıklar somut tutulur.
- Başlıkların gelen veriye bakılarak oluşturulması
- Grup başlığı sayısının az tutulması
- Her görüşün ilgili başlığa işaretlenmesi
- Birden fazla başlığa giren görüşlerin çift işaretlenmesi
- Başlık adlarının karar alanını göstermesi
- Gruplama sonucunun tabloda ayrı bir sütunda tutulması
Önceliklendirme Ölçütleri
Bütün başlıklar aynı anda ele alınamaz. Önceliklendirme, hangi başlığın sonraki programda değişeceğini belirler. Bu karar ölçütlere bağlandığında tartışma kısalır.
İlk ölçüt, görüşün tekrar edip etmediğidir. Birçok katılımcının aynı başlıkta görüş vermesi, o başlığı öne taşır. İkinci ölçüt, değişikliğin programın hedefine etkisidir.
Üçüncü ölçüt uygulanabilirliktir. Kısa sürede ve mevcut kaynakla yapılabilecek değişiklikler, uzun hazırlık gerektirenlerden önce ele alınır. Uzun hazırlık isteyen başlıklar ise yıllık planlamaya taşınır.
Ölçütler Kaç Başlıkta Tutulur?
Üç ölçüt çoğu kurum için yeterli bir çerçeve verir. Daha fazlası, sıralamayı hızlandırmak yerine tartışmayı uzatır.
Ölçütlerin yazılı olması da gerekir. Yazılı bir ölçüt takımı, farklı oturumlarda aynı biçimde uygulanır. Bu da dönemler arasında tutarlı bir sıralama sağlar.
- Görüşün kaç ayrı katılımcıdan geldiği
- Başlığın programın hedefiyle bağı
- Değişikliğin uygulanabilirliği
- Gereken hazırlık süresi
- Değişikliğin diğer başlıkları etkileme durumu
- Kararın sonraki programda görünür olması

Değiştirilebilir Olan ile Olmayanı Ayırmak
Gelen görüşlerin bir bölümü, kurumun karar alanının dışında kalır. Salonun konumu, kurumsal takvim ya da program türü gibi başlıklar bu gruba girer. Bu ayrımın yapılması, çalışmayı gerçekçi tutar.
Karar alanının dışında kalan görüşler yine de kayda alınır. Bir sonraki yıl koşullar değiştiğinde bu kayıt yeniden okunur. Kaydın ayrı bir başlıkta tutulması, karar listesini de sade bırakır.
Kurum içinde değiştirilebilecek başlıklar ise doğrudan karar listesine geçer. Bu liste, sonraki programın hazırlık gündemini oluşturur. Listenin kısa tutulması, kararların gerçekten uygulanmasını kolaylaştırır.
Karşılanamayan Talepler Nasıl Ele Alınır?
Talebin neden karşılanamadığı kısaca yazılır. Bu not, aynı talep tekrar geldiğinde hazır bir yanıt sağlar.
Bazı taleplerin farklı bir biçimde karşılanması da mümkündür. Salon değişmiyorsa, düzen ya da ekran yerleşimi üzerinden bir çözüm aranır.
- Kurumun karar alanı içinde ve dışında olanın ayrılması
- Dışarıda kalan görüşlerin yine de kayda alınması
- Karşılanamayan taleplerin gerekçesinin yazılması
- Farklı biçimde karşılanabilecek taleplerin işaretlenmesi
- Değiştirilebilir başlıkların karar listesine taşınması
- Koşullar değiştiğinde kaydın yeniden okunması
Karar Kaydı: Neyin Neden Değiştiği
Karar kaydı, alınan her kararı dayandığı geri bildirimle birlikte yazan kısa bir belgedir. Bu belge sayesinde bir sonraki dönemde neyin neden değiştiği hatırlanır.
Kayıtta her karar için üç bilgi bulunur: hangi başlığa dayandığı, ne yapılacağı ve kimin sorumlu olduğu. Bir zaman aralığı eklenmesi de yararlıdır.
Kayıt, sonraki programın brief metnine doğrudan aktarılır. Böylece geri bildirim, planlamanın içine yerleşmiş olur. Aktarımın brief hazırlanırken yapılması, kararın unutulmasını önler.
Kayıt Nerede Tutulmalı?
Etkinlik dosyasında, raporun yanında tutulması yaygın bir uygulamadır. Böylece iki belge birlikte okunur. Rapordaki öneri bölümüyle karar kaydının aynı maddeleri taşıması da beklenir.
Kaydın sonraki planlama toplantısının gündemine eklenmesi, uygulanma ihtimalini artırır. Gündeme girmeyen kararlar çoğu zaman beklemede kalır.
- Her karar için dayandığı başlığın yazılması
- Ne yapılacağının tek cümleyle tanımlanması
- Sorumlu birimin belirtilmesi
- Bir zaman aralığı eklenmesi
- Kaydın etkinlik dosyasında raporun yanında tutulması
- Sonraki planlama toplantısının gündemine eklenmesi
Görüş Verene Dönüş Yapmak
Geri bildirim veren kişiye dönüş yapılması, sonraki ölçümlerin yanıt oranını destekler. Dönüşün ayrıntılı olması gerekmez; kısa bir not yeterlidir.
Notta hangi başlıkların öne çıktığı ve sonraki programda neyin değişeceği yazılır. Bu bilgi, verilen görüşün bir karşılığı olduğunu gösterir.
Aynı not, programa katılmayanlarla da paylaşılabilir. Kurumun geri bildirimi nasıl kullandığını göstermesi, sonraki davetlerin karşılığını da güçlendirir. Notun kısa ve tek konulu tutulması yeterlidir.
Dönüş Ne Zaman Yapılır?
Değerlendirme oturumundan kısa süre sonra yapılması en uygun zamandır. Geri bildirim henüz hatırlanırken gelen not daha çok karşılık bulur.
Sonraki programın duyurusuyla birlikte yapılan dönüş de etkili olur. Bu duyuruda neyin değiştiği açıkça belirtilir. Değişikliğin hangi görüşe dayandığının yazılması, bağı daha görünür kılar.
- Görüş verene kısa bir dönüş notu hazırlanması
- Öne çıkan başlıkların notta belirtilmesi
- Değişecek başlıkların açıkça yazılması
- Notun değerlendirme oturumundan kısa süre sonra gönderilmesi
- Sonraki program duyurusunda değişikliğin hatırlatılması
Gruplama Başlıkları ve Karar Alanları
Aşağıdaki tablo, sık karşılaşılan gruplama başlıklarını hangi karar alanına düştükleriyle birlikte gösterir. Kurumun kendi verisine göre başlıklar uyarlanır.
| Grup | Gelen Görüş Türü | Karar Alanı | Sorumlu |
|---|---|---|---|
| İçerik | Konunun kapsamı ve derinliği | Brief metni ve konuşmacı profili | Talep eden birim |
| Sahne | Anlatım ve süre kullanımı | Konuşmacı seçimi ve prova | Talep eden birim |
| Akış | Program uzunluğu ve ara düzeni | Akış belgesi | Etkinlik ekibi |
| Salon | Görüş, ses ve oturma düzeni | Mekân ve teknik kurulum | Etkinlik ekibi |
| İletişim | Davet ve hatırlatma düzeni | Davet takvimi | İç iletişim |
| Katılım biçimi | Çevrim içi bağlantı deneyimi | Yayın kurulumu | Teknik ekip |
| Sonrası | Kayıt ve materyal paylaşımı | Etkinlik sonrası plan | İç iletişim |
Geri Bildirimi Karara Dönüştürme Kontrol Listesi
Aşağıdaki maddeler tamamlandığında toplanan veri dosyada kalmaz ve sonraki programın hazırlık gündemine girer.
- Değerlendirme tarihi veri toplanırken belirlendi
- Bütün kaynaklardan gelen görüşler tek bir tabloda birleştirildi
- Sözlü iletilen görüşler yazıya geçirildi
- Gruplama başlıkları gelen veriye bakılarak oluşturuldu
- Önceliklendirme ölçütleri oturumdan önce kararlaştırıldı
- Kurumun karar alanı dışında kalan başlıklar ayrıldı
- Her karar için sorumlu ve zaman aralığı yazıldı
- Görüş verenlere gönderilecek kısa dönüş notu hazırlandı
Exclusive List
Resmî olarak temsil ettiğimiz isimlerde uygunluk ve teklif süreci tek muhataptan yürür.
Sıkça Sorulan Sorular
Geri bildirim ne zaman değerlendirilmeli?
Sonraki programın planlaması başlamadan önce değerlendirilmesi gerekir. Bu aralıkta alınan kararlar doğrudan uygulanabilir.
Değerlendirme tarihinin veri toplanırken takvime işlenmesi, çalışmanın ertelenmesini önler.
Az sayıda gelen bir görüş dikkate alınır mı?
Tekrar sayısı tek ölçüt değildir. Programın hedefiyle doğrudan ilgili bir görüş, az sayıda gelse de öne taşınabilir.
Bu nedenle önceliklendirme birden fazla ölçütle yapılır. Tek bir ölçüte dayanan sıralama, önemli başlıkları geride bırakabilir.
Gruplama hangi başlıklarla yapılır?
Başlıklar gelen veriye bakılarak oluşturulur. İçerik, sahne, akış, salon ve iletişim çoğu programda karşılaşılan başlıklardır.
Başlık adlarının bir karar alanını göstermesi beklenir. Böylece gruplama doğrudan karar aşamasına bağlanır.
Önceliklendirme ölçütleri nasıl belirlenir?
Ölçütler değerlendirme oturumundan önce kararlaştırılır. Sonradan belirlenen ölçütler, sıralamayı etkileme izlenimi doğurur.
Tekrar sayısı, hedefle bağ ve uygulanabilirlik çoğu kurum için yeterli bir ölçüt takımı oluşturur.
Karşılanamayacak talepler nasıl ele alınır?
Talebin neden karşılanamadığı kısaca yazılır ve kayda alınır. Bu not, aynı talep tekrar geldiğinde hazır bir yanıt sağlar.
Bazı talepler farklı bir biçimde karşılanabilir. Salon değişmiyorsa oturma düzeni ya da ekran yerleşimi üzerinden bir çözüm aranır.
Görüş verenlere dönüş yapmak gerekir mi?
Kısa bir dönüş notu, verilen görüşün karşılık bulduğunu gösterir ve sonraki ölçümlerin yanıt oranını destekler.
Notta öne çıkan başlıklar ve değişecek noktalar yazılır. Ayrıntılı veriler kurum içinde kalır.
İlgili Rehberler
Etkinlik Yatırımının Geri Dönüşü Nasıl Ölçülür? — Etkinlik roi ölçümü: hedef tanımı, ölçülebilir gösterge seçimi, ölçüm zamanlaması ve.
Etkinlik Sonrası Anket Soruları — Etkinlik sonrası anket soruları: içerik, konuşmacı, organizasyon ve niyet başlıklarında ölçüm.
Motivasyon Konuşması: Hikâye mi, Yöntem mi? — Kadro ve süreç tarafındaki ilgili rehber.
Tüm Rehberler — Konuşmacı ve etkinlik rehberlerinin tamamı.